Strona główna » Jak witamina A działa na skórę?

Jak witamina A działa na skórę?

20 July 2025

Witamina A znajduje szerokie zastosowanie w kosmetologii i korzystnie wpływa na skórę. Warto stosować kosmetyki, które mają ją w składzie, a także zapewnić jej odpowiednią ilość poprzez dietę, a w razie potrzeby odpowiednią suplementację. Dowiedz się, na co działa witamina A i dlaczego jest ważna dla kondycji skóry i całego organizmu.

Na co działa witamina A?

Jest to związek, który razem z witaminą D, E i K zalicza się do witamin rozpuszczalnych w tłuszczach. Oprócz tego, że odpowiada za dobrą kondycję skóry, spełnia wiele innych funkcji w Twoim organizmie, m.in.:

• jako składnik rodopsyny (białka znajdującego się w siatkówce oka) odpowiada za prawidłowe widzenie,
• uczestniczy w procesie powstawania żeńskich i męskich komórek rozrodczych oraz w rozwoju zarodka, łożyska i płodu,
• reguluje wzrost oraz rozwój tkanek,
• bierze udział w produkcji hormonów steroidowych,
• odpowiada za prawidłowy stan błon śluzowych.

Biorąc pod uwagę, jak wiele ważnych funkcji spełnia ta witamina, jej niedobór może być widoczny nie tylko na skórze. O tym, że Twój organizm otrzymuje zbyt małe ilości tego składnika, świadczą zaburzenia widzenia („kurza ślepota”, czyli gorsze widzenie po zmroku), słabsze funkcjonowanie układu odpornościowego i większa podatność na infekcje, a także zahamowanie wzrostu (w przypadku dzieci i młodzieży).

Z drugiej strony dostarczenie do organizmu zbyt dużych ilości tej witaminy również nie jest wskazane. Prowadzi do rozwoju hiperwitaminozy, objawiającej się między innymi zmniejszonym apetytem, bólami głowy, obrzmieniem powiek, a także łysieniem. Jednak jeśli stosujesz urozmaiconą dietę i nie przyjmujesz dużych dawek suplementów z witaminą A, ryzyko hiperwitaminozy jest niewielkie.

Może Cię także zainteresować: Suplement na zdrowe włosy – tabletki czy kapsułki?

Jak działa witamina A na skórę? Zastosowanie i korzyści w kosmetologii

Witamina A z łatwością wnika w warstwę rogową naskórka. W mniejszym stopniu przedostaje się również do skóry właściwej, a także tkanki podskórnej. W naskórku odpowiada za:

• przyspieszenie procesów regeneracji,
• normalizację procesów różnicowania keratynocytów,
• metabolizm komórkowy oraz podziały komórkowe,
• produkcję białek,
• wydzielanie czynników wzrostu komórek.

Poprawia ona strukturę warstwy rogowej naskórka, dlatego stosowanie kosmetyków zawierających witaminę A w składzie wzmacnia jego funkcję ochronną. Dodatkowo zmniejsza utratę wody i pozytywnie wpływa na stopień nawilżenia skóry.

Z kolei działanie witaminy A w skórze właściwej opiera się przede wszystkim na zwiększeniu produkcji elastyny oraz kolagenu. Kosmetyki, które mają w składzie tę witaminę, zabezpieczają kolagen przed rozpadem, a także stymulują powstawanie nowych naczynek krwionośnych. Prowadzi to do zwiększenia elastyczności i napięcia skóry oraz opóźnienia procesów jej starzenia.

Pozytywny wpływ na skórę wykazuje również beta-karoten, czyli prowitamina A. Odznacza się on silnymi właściwościami przeciwutleniającymi. Dzięki temu chroni komórki skóry przed szkodliwym działaniem wolnych rodników i opóźnia proces starzenia.

Czy wiesz, że…?

Wszystkie te właściwości decydują o szerokim zastosowaniu beta-karotenu oraz witaminy A w kosmetologii. Regularne stosowanie kosmetyków, które mają je w składzie, sprawia, że skóra jest lepiej nawilżona, a także wygląda młodziej i nabiera pięknego koloru. Poza tym są to związki, które przyspieszają proces jej odbudowy. Kosmetyki z witaminą A oraz beta-karotenem są polecane między innymi do skóry dojrzałej, suchej i pozbawionej blasku.

Twoja skóra jest sucha? Może zainteresować Cię artykuł: Przyczyny suchej skóry ciała

Jaki wpływ mają przyczyny niedoboru witaminy A na skórę?

Niedobór witaminy A powoduje, że skóra staje się m.in. sucha, szorstka, traci swoją elastyczność. Co może być tego przyczyną? Oprócz źle zbilansowanej diety mogą być to zaburzenia odżywiania, a także choroby przewlekłe (m.in. przewlekłe zapalenie trzustki).

• Jeśli przyczyną niedoboru jest choroba, by przywrócić prawidłowy poziom witaminy A w organizmie, warto skonsultować się z lekarzem, który zaproponuje odpowiednie leczenie.
• Jeśli za niedobór odpowiada źle zbilansowana dieta, warto włączyć do niej produkty bogate w beta-karoten oraz witaminę A. W niektórych sytuacjach konieczne może być również przyjmowanie suplementów diety.

W jakich produktach szukać tych cennych dla skóry składników? Witamina A występuje między innymi w warzywach i owocach o kolorach: czerwonym, pomarańczowym, żółtym lub zielonym, np. w:

• morelach,
• brzoskwiniach,
• pomarańczach,
• grejpfrutach,
• melonach,
• dyniach,
• marchewkach,
• paprykach,
• pomidorach,
• brokułach,
• jarmużu,

Warzywa i owoce najlepiej spożywać w formie surowej, gdyż obróbka termiczna może pozbawić je aktywnej formy witaminy C. Oprócz tego warto włączyć do diety również:

• jajka,
• mleko i produkty mleczne (m.in. kefiry, jogurty, maślanki, sery twarogowe),
• tłuste ryby morskie (np. łososia, makrelę, sardynki, śledzie).

Więcej o wpływie witamin na skórę przeczytasz w artykule: Witaminy na zdrową skórę

Pamiętaj:

Regularne stosowanie kosmetyków z witaminą A lub prowitaminą A sprawia, że skóra staje się lepiej nawilżona, jędrna, a także wygląda młodziej. W celu wzmocnienia ich efektu dobrze jest zadbać również o zdrową i prawidłową dietę, która pozwoli uniknąć niedoboru tych ważnych składników.

Dowiedz się więcej Co jeść i suplementować, żeby mieć zdrową skórę?

Najważniejsze informacje o działaniu witaminy A na skórę:

• Witamina A jest rozpuszczalna w tłuszczach, ważna dla skóry, wzroku i odporności.
• Działanie witaminy na skórę obejmuje także wsparcie prawidłowego widzenia, udział w rozwoju komórek i tkanek, wsparcie produkcji hormonów steroidowych oraz utrzymanie błony śluzowej w dobrej kondycji.
• Witamina A działa na skórę regenerująco, pobudza produkcję kolagenu i elastyny, zmniejsza utratę wody i poprawia nawilżenie. Wykazuje działanie przeciwstarzeniowe i chroni przed wolnymi rodnikami dzięki beta-karotenowi.
• Niedobór witaminy A powoduje suchość skóry, kurzą ślepotę, obniżoną odporność i zahamowanie wzrostu u dzieci.
• Przyczynami niedoboru mogą: być zła dieta, zaburzenia odżywiania lub choroby przewlekłe, takie jak zapalenie trzustki.
• Witaminę A i beta-karoten znajdziesz w warzywach i owocach (m.in. marchwi, dyni, szpinaku, morelach), jajkach, nabiale i tłustych rybach morskich (m.in. łososiu, makreli, śledziach).

Bibliografia:

• Bojarowicz, A. Płowiec, Wpływ witaminy A na kondycję skóry, „Problemy Higieny i Epidemiologii” 2010, 91 (3), 352-356.
• Sorg, S. Kuenzli, G. Kaya, J.H. Saurat, Proposed mechanisms of action for retinoid derivatives in the treatment of skin aging, „Journal of Cosmetic Dermatology”, 2005, 4, 237-244.
• Varani, R.L. Warner, M. Gharaee-Kermani i wsp., Vitamin A antagonizes decreased cell growth and elevated collagen degrading matrix metaloproteinases and stimulates collagen accumulation in naturally aged human skin, „Journal of Investigative Dermatology” 114, 2000, 3, 480-486.