Powrót

Koronarografia – obrazowanie tętnic wieńcowych

Główną przyczyną zgonów w Polsce (oraz innych krajach wysoko rozwiniętych) są choroby układu krążenia. Do tej szerokiej grupy różnego rodzaju dolegliwości należą takie jednostki, jak niewydolność serca czy zawał serca. W związku z tymi danymi epidemiologicznymi nie dziwi fakt, że tak istotna jest wczesna diagnostyka chorób krążenia. Jedną z najważniejszych metod diagnostycznych (i nie tylko) stanowi angiografia wieńcowa, zwana też koronarografią.

Czym są naczynia wieńcowe?

Żeby dobrze zrozumieć istotę badania, jakim jest koronarografia, należy znać podstawy fizjologii i anatomii serca oraz naczyń wieńcowych. Mięsień sercowy jest narządem, który pełni w naszym organizmie funkcję pompy tłoczącej krew. Jego prawa komora wtłacza krew do pnia płucnego, który dzieli się na dwie tętnice płucne. Te z kolei rozgałęziają się na coraz drobniejsze tętnice i zaopatrują pęcherzyki płucne, gdzie zachodzi wymiana gazowa (krew „oddaje” dwutlenek węgla, a „przyjmuje” tlen). Po powrocie świeżo utlenowanej krwi do lewego przedsionka, a następnie lewej komory, serce generuje siłą swojego skurczu ciśnienie, dzięki któremu utlenowana krew przez aortę i odchodzące od niej tętnice dociera do wszystkich komórek naszego ciała. Jak widać, serce wykonuje stałą, ciężką pracę i w związku z tym samo potrzebuje składników odżywczych, pozwalających uzyskać niezbędną mu energię. W tym celu posiada własny system naczyń, który nazywamy tętnicami wieńcowymi. Tuż nad ujściem aorty z lewej komory początek biorą dwa główne naczynia wieńcowe: tętnica wieńcowa lewa i tętnica wieńcowa prawa. Każda z nich oddaje inne gałęzie, jednak ich funkcja jest wspólna – dostarczają utlenowaną krew komórkom serca. [1]

Angiografia wieńcowa (koronarografia) – na czym polega?

Angiografia wieńcowa (koronarografia) polega na obrazowaniu tętnic wieńcowych za pomocą promieniowania rentgenowskiego po podaniu środków kontrastujących do naczyń. Bardziej obrazowo możemy to opisać jako wykonanie serii zdjęć rentgenowskich, które pokazują lekarzowi, jak środek cieniujący przepływa przez tętnicę wieńcową. Jeżeli w obrębie badanego naczynia występują jakieś przeszkody (blaszka miażdżycowa, zakrzep), środek zatrzymuje się i przepływa do dalszego fragmentu naczynia w mniejszej ilości lub nie przepływa w ogóle. Jak jednak podawany jest wspomniany środek kontrastujący? W tym celu lekarz wkłuwa prowadnicę do tętnicy obwodowej (zwykle tętnicy udowej, promieniowej lub ramiennej). Za jej pomocą wprowadza i przemieszcza cewniki, przez które podawany jest kontrast do ujść tętnicy wieńcowej lewej i prawej. [1][3]

Przygotowanie do koronarografii

Przed przeprowadzaniem koronarografii niezbędne jest wykonanie kilku badań, takich jak: EKG, pełna morfologia krwi, stężenie elektrolitów i kreatyniny w surowicy oraz wskaźników INR i APTT (w celu wykluczenia zaburzeń krzepnięcia). Jeżeli pacjent przyjmuje leki przeciwkrzepliwe z grupy antagonistów witaminy K, należy je odstawić na dwa dni przed badaniem i zastąpić heparyną. Szczególną ostrożność trzeba również zachować u pacjentów z cukrzycą. Jeżeli przyjmują oni metforminę, należy ją odstawić na 48 h przed zabiegiem. [1][2]

Przeciwskazania do koronarografii

Ze względu na ogromne znaczenie, jakie ma angiografia wieńcowa w diagnostyce chorób układu krążenia nie istnieją bezwzględne przeciwskazania do zabiegu koronarografii (z wyjątkiem braku zgody pacjenta). Do przeciwskazań względnych (to jest takich, gdy to lekarz podejmuje ostateczną decyzję po przeanalizowaniu potencjalnych zysków i strat) należą:

– zaawansowana niewydolność nerek,

– obrzęk płuc,

– ciężka skaza krwotoczna,

– czynne krwawienie z przewodu pokarmowego,

– świeży udar mózgu,

– niedokrwistość,

– źle kontrolowane nadciśnienie tętnicze,

– duże zaburzenia elektrolitowe. [1][3]

 

[1] Pod red. Gajewski P. Interna Szczeklika 2017, wyd. Medycyna Praktyczna, Kraków 2017, s:37-41

[2] Oktay V. et al, Impact of continuation of metformin prior to elective coronary angiography on acute contrast nephropathy in patients with normal or mildly impaired renal functions., Anatol J Cardiol. 2017 Oct 31

[3] Kopeć G. Koronarografia. https://chorobawiencowa.mp.pl/badania/62363,koronarografia data dostępu: 19.11.2017